عوامل موثر در میزان رشد سیب رد دلشیز

عوامل موثر در میزان رشد سیب رد دلشیز

عناصر آهن از جمله عواملی است که بر میزان رشد نهال سیب رد دلشیز بسیار موثر خواهد بود لذا تامین کلات آهن در گیاه یکی از عوامل رشد سیب رد دلشیز محسوب می‌شود. محققان سعی کردند در تحقیقی میزان تاثیر کلات‌های مختلف آهن را بر رشد نهال سیب رد دلشیز مورد بررسی قرار دهند این کلات‌های آهن از جمله EDTA، اسید فولویک، اسید هیومیک، لیگنوسولفانات و آمینواسید گلایسین بودند که آن‌ها را به صورت محلولی برروی نهال‌ها می‌پاشیدند و در آخر با روش‌های رایج مقدار سطح برگ، رشد سالانه و شاخص کلروفیل محاسبه و ثبت شد. این آمارها اثبات کرد که بیشترین شاخص سطح برگ متعلق به کلات گلایسین و کمترین آن مربوط به تیمار شاهد می‌باشد. در این آزمایش مقدار کلروفیل در تیمار شاهد کمترین و در کلاتهای EDTA، اسید فولویک، لیگنوسولفانات و گلایسین در مقایسه با شاهد بیشترین مقدار را داشتند همچنین تیمارهای گلایسین و اسید فولویک از رشد سالانه بهتری برخوردار بودند و بیشترین طول شاخه را داشتند در مقابل تیمار شاهد کمترین طول رشد سالانه را به خود اختصاص داده بود. این آزمایش نشان داد که ظرفیت جذب آهن توسط کلات‌های مختلف یکسان نیستند. ذات و جنس کلات هم می‌تواند در رشد نهال سیب تاثیر گذار باشد.

کلات آهن به عنوان یکی از عوامل رشد سیب رد دلشیز چگونه عمل می‌کند؟

کشور ایران از نظر میزان تولیدی سیب رتبه‌ی 8 را به خود اختصاص داده است و در حدود 1/6 میلیون تن تولید دارد. استان‌های آذربایجان غربی و شرقی بیشترین کشت و تولید سیب را در ایران دارند دلیل این امر (افزایش بهره‌وری محصول) استفاده از کودهای مغذی و کمبود عناصر ماکرو و میکرو در خاک است. نیاز حیاتی درخت به عناصر آهن از دیگر عناصر بیشتر است و در دسته عناصر پرمصرف گیاه قرار می‌گیرد. آهن قسمتی از گروه کاتالیزوری بسیاری از آنزیم‌های اکسیداسیون و احیا است و در سنتز و کلروفیل و سنتز پروتئین‌های گروه آهن هم (Heme) تاثیر بسزایی دارد. محققان به این نتیجه رسیدند که در نواحی خشک و نیمه خشک کمبود آهن در خاک باعث توقف رشد، پایین آمدن کیفیت و عملکرد نهال می‌شود.

 

سیب رد دلشیز

 

با افزایش PH خاک می‌توانید از عنصر آهن در مقابل افزایش تثبیت در خاک محافظت کنید. مواد تشکیل دهنده کلاته آهن قادر هستند تا سبز-زردی آهن را در تمام خاک‌ها بخصوص خاک‌های آهکی برطرف نمایند و کمبود حاد آهن را جبران کنند. گلایسین در تنش‌های محیطی بسیار کارآمد هستند یکی از حلال‌های سازگاری، گلایسین بتایین می‌باشد که تاثیر بسزایی در مقاومت نهال به محیط شور و کم آب دارد این ترکیب عمدتا در کلروپلاست وجود دارد که از طریق تنظیم و حفاظت از غشا تیلاکوئید باعث حفظ عملکرد فتوسنتز می‌گردد لذا وظیفه‌ی گلایسین بتایین محافظت از پروتئین‌ها، غشا و آنزیم‌ها در مقابل عواملی چون تنش‌های محیطی است. امروزه استفاده از مواد هیومیکی که نوعی کلات آهن به شمار می‌رود، عادی شده است. مواد هیومیک در واقع همان اسید هیومیک، اسید فولویک و هیومین (که معمولا به خاطر حلال نبودنش کاربردی به عنوان کود ندارد) می‌باشد. اخیرا از محلول لیگنوسولفانات در کلات‌های مختلف بهره می‌برند.

کودهای زیادی در بازار موجود است اما همه‌ی آن‌ها مناسب خاک و نهال‌تان نمی‌باشد کود انتخابی باید با جنس خاک و نهال متناسب باشد لذا توجه به میزان تاثیر کود روی نهال از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است همچنین باید یادآور شد که میزان آهن جذبی در نهال بر رشد گیاه تاثیر می‌گذارد. هدف این آزمایش بررسی مقیاس اثر بخشی محلول‌پاشی کلات‌های مختلف آهن بر خصوصیات رشدی نهال سیب رد دلشیز بود برای این منظور از انواع رایج کلات‌های آهن در بین کشاورزان، جهت محلول‌پاشی نهال‌های سیب رقم رد دلشیز استفاده کردند و نهایتا مقادیر رشد سالانه، سطح برگ و شاخص کلروفیل اندازه‌گیری و ثبت شد که این مقادیر اثبات کردند جذب کلات آهن توسط گیاه یکی از موثرترین عوامل رشد سیب رد دلشیز هست.

آزمایشات انجام شده جهت مشخص شدن میزان تاثیر کلات‌های مختلف آهن بر نهال سیب رد دلشیز

مواد و روش‌های به کار گرفته شده در این آزمایش

در این آزمایش از 5 کلات آهن که شامل EDTA، اسید فولویک، اسید هیومیک، لیگنوسولفانات و آمینواسید گلایسین بودند، استفاده شد و همگی دارای 6 درصد آهن کلاته بودند. 6 تیمار (5 نوع کلات آهن و 1 تیمار بدون این کلات که در واقع تیمار شاهد بود) به صورت کاملا تصادفی در باغات شهرستان مراغه مستقر شدند و عملیات محلول‌پاشی در 3 بار تکرار و به فاصله 15 روز انجام شد. این محلول‌پاشی از اول خرداد ماه شروع شد و بعد از گذشت یک هفته از آخرین (سومین) محلول‌پاشی رشد نهال سیب مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت. غلظت آهن در هر 3 مرحله به یک میزان بود یعنی هر بار که عملیات کود دهی تکرار می‌شد به میزان سه کیلوگرم کلات آهن در هزار لیتر آب ریخته می‌شد. تعدادی برگ به صورت تصادفی انتخاب و سطح آن‌ها اندازگیری شد. جهت اندازه‌گیری کلروفیل برگ از دستگاهی به نام کلروفیل متر دستی-SPAD 502 در طی فرآیندی بدین گونه استفاده شد که یک هفته بعد از هر محلول‌پاشی تعدادی برگ به شکل تصادفی انتخاب و میزان کلروفیل آن‌ها تخمین زده می‌شد. پروسه‌ی اندازه‌گیری طول رشد شاخه‌های سال جاری بدین شکل محاسبه شد که تعدادی درخت با شرایط یکسان انتخاب و میانگین شاخه‌ها مورد بررسی قرار گرفت.

 

نهال سیب رد دلشیز

 

نتایج حاص از آزمایشات انجام شده جهت بررسی میزان تاثیر کلات‌های مختلف آهن بر نهال سیب رد دلشیز

محققان این پژوهش با تجزیه و تحلیل شاخص‌های رشد سطح برگ، کلروفیل و رشد سالیانه‌ی نهال سیب دریافتند که میزان تاثیر هر کلات آهن بر رشد نهال چقدر بوده است‌. شاخص سطح برگ در کلات آمینواسید گلایسین بیشترین و در تیمار شاهد کمترین مقدار را داشت و ما بقی کلات‌ها یعنی لیگنوسولفانات، EDTA، اسید فولویک، اسید هیومیک به ترتیب از بیشترین شاخص سطح برگ به کمترین شاخص در این آزمایش گزارش شدند. کلروفیل برگ در کلات‌های EDTA، گلایسین، اسید فولویک، لیگنوسولفانات، اسید هیومیک به ترتیب از بیشتر به کمتر نوشته شده بود و کمترین مقدار متعلق به تیمار شاهد بود. تیمارهای اسید فولویک و گلایسین بیشترین طول شاخه را در سال جاری به خود اختصاص دادند در حالی که تیمار شاهد کمترین مقدار را داشت.

بنابراین می‌توان گفت عنصر آهن در سبزینگی و رشد سطح برگ نقش موثری دارد ولی ظرفیت جذب آهن در نهال از وجود خود آهن نیز مهم‌تر است. گلایسین بتائین اگر به مقدار کافی در گیاه وجود داشته باشد آن را در برابر شرایط نامطلوب محیطی محافظت و همچنین به بهبود جذب عناصر کمک می‌کند وجود برخی عناصر غذایی در گیاه ضروری است چون باعث بهبود وضعیت تغذیه‌ای و رشد گیاهان می‌شود. رشد و عملکرد گیاه رابطه‌ی مستقیمی با سطح برگ و فتوسنتز دارد.

از بین کلات‌ها، کلات گلایسین و EDTA کلروفیل بیشتری دارند و عناصر توسط گیاه راحت‌تر جذب می‌شود. موثرترین و اصلی‌ترین عامل رشد گیاهان، نیتروژن می‌باشد که در کلات‌ها موجود می‌باشد به همین دلیل در این آزمایش با محلول‌پاشی کلات‌های آهن نهال رشد بهتری برخوردار بود.

 

محلول پاشی

 

نتیجه‌گیری

در این آزمایش اثبات شد که ظرفیت جذب آهن توسط کلات‌های مختلف متفاوت است همچنین جنس و ماهیت کلات‌ها نیز در میزان رشد نهال سیب رد دلشیز می‌تواند موثر باشد. از میان انواع کلات‌ها، کلات آمینواسید گلایسین در میزان رشد نهال بیشترین تاثیر را داشت با اینکه کلات اسید فولویک در رشد سالانه شاخه بهترین عملکرد را به خود اختصاص داده بود ولی از نظر شاخص سطح برگ عملکرد متوسطی داشت. EDTA فقط در شاخص کلروفیل برگ بیشترین عملکرد را داشت و در ما بقی شاخص‌ها (به خاطر ماهیتی که دارد)، مناسب نبود. نتایج نشان داد ضعیف‌ترین کلات، اسید هیومیک به سبب PH بالا می‌باشد.

 

مرجع

لطف الهی مرکید، علی و همتی، آرش و ضیایی، سیدمحمد،1398،محور مقاله: حاصلخیزی خاک، تغذیه گیاه و کشت گلخانه ای- تاثیر محلول پاشی کلات های مختلف آهن بر شاخص های رشدی سیب رقم رد دلشیز،شانزدهمین کنگره علوم خاک ایران،زنجان،،،https://civilica.com/doc/1026811


اشتراک گذاری :

برچسب ها


مطالب مرتبط


*
*

ارسال سریع
پرداخت امن
پاسخگویی
پشتیبانی
ضمانت کالا
ارسال به سراسر کشور